Vandaag een dag van ernst en bezinning.

Al vroeg vertrokken we naar het monument voor de krijgsgevangenen in Mizumaki, waar zij destijds gedwongen werden in de kolenmijnen slavenarbeid te verrichten. Mizumaki en Fukuoka bevinden zich aan de noorkant van het eiland Kyushu, de mijnstreek van Japan. Hier heeft ookmijn vaderdwangarbeid moeten verrichten vanaf 1942 tot aan decapitulatie van Japan. We werden opgewacht door een grote delegatieJapanners, vanaf gemeentebestuur, commitee ter bevordering van vrede en cultuur tussen Japan en Nederland tot en met kinderen enleraren van de Eburi basisschool. Evenals gisteren wemelde het vanpers en fotografen. Het monument was eenvoudig en strak vormgegeven met hardstenenplaquetteswaarop de namenwaren gegrafeerd van 871 omgekomen krijgsgevangenen, allen Nederlanders. Een reeks van sprekers volgde, beurtelings Japanners en Nederlanders. Met name de toespraak van een vertegenwoordiger van de Nederlandse ambassade was mij uit het hart gegrepen. Hij memoreerde niet alleen het leed aan de Nederlanders aangedaan, maar ook hoe het Japanse volk onder de oorlog geleden had. Nogmaals werd door alle sprekers benadrukt hoe belangrijk het is de banden tussen de volkeren aan te halen, vrede en vriendschap te versterken,zodat er nooit meer oorlog zou zijn. Vervolgens boden de kinderen van de Eburi school door hen gevlochten slingers aan van duizend kraanvogels, Japans symbool van vrede. Daarna werden er bloemen gelegd door iedere aanwezige. Het meest ontroerende was voor mij de bloemlegging door de kinderen. Het gaf mij hoop voor de toekomst,omdat ik ditzag alseen basis voor wederzijds begrip en respect tussen deverschillendevolkeren op de wereld.

Na de plechtigheid begaven we ons naar de bibliotheek onder aan de helling van de heuvel. Hier boden wij een aantal boeken aan voor de Nederlandse afdeling van de bibliotheek. Verbazingwekkend te zien, hoe een kleine plaats als Mizumaki (40.000 inwoners) een bibliotheek heeft met een compleet Nederlandse afdeling, waar de wapens van alle Nederlandse provincies aan de muur hingen. De bijzondereband van Mizumaki met Nederland is te danken aan de inspanningen van een voormalige krijgsgevangene, Dolf Winkler.

Om weer totontspanning te komen,brachten we hiernaeen bezoek aan een Japanse tuin met museum, gewijd aan de eeuwenoude Japanse theecultuur. Hier bleek weer eens het gevoel voor esthetica, cultuur en vakmanschap van de Japanner. De tuin was prachtig aangelegd en ademde rust en evenwicht, detheehuizen waren functioneel, bijna minimalistisch ingericht. Alles ademde harmonie en eenvoud. We kregen Japanse groene thee geserveerd, dieop een bepaalde ceremoniele manier gedronken moest worden. De smaak was even wennen voor me en niet voor mij alleen!

Hierna vertrokken we naar Nagasaki, waar we werden ontvangen door de loco-burgemeesteren enige van zijnmedewerkers, onder wie een Amerikaanse tolk. Ook hier bleek weer die bijzondere band, die men heeft met Nederland. Aan de muur van de vergaderzaal hing een schilderij met een Amsterdams stadsgezicht en in een glazen vitrine stondennog enkele typisch nederlandse artikelen, waaronder een paar klompen.De betrekkingen met Nederland gaan dan ook terug tot de 16e eeuw.Op het gemeentehuiswerden weer kado's uitgewisseld. Zo langzamerhand zal ik me een tweede koffer moeten aanschaffen omalles mee te krijgen.

De dag werd besloten met een typisch Japanse maaltijd. Een overvloed aan zorgvuldig gecomponeerde schotels kwam op tafel. Eens te meer bleek weer het Japanse gevoel voor esthetica.Qua kleur, vorm en smaak waren het artistieke hoogstandjes. Door het gehannes met de eetstokjes, voelde ik me een 'barbaar in Japan' en schaamde me diep.